Jednostki samorządu terytorialnego są zobowiązane do opracowywania programów polityki zdrowotnej. To plany zorganizowanych działań, które odpowiadają na potrzeby lokalnych społeczności i mogą adresować popularne problemy zdrowotne. Korzystając z usług Cogito Med, otrzymujesz kompleksowe wsparcie na każdym etapie tworzenia programów zdrowotnych dla samorządu z uwzględnieniem indywidualnych potrzeb. Poznaj naszą ofertę i zobacz, jak wyglądają przykładowe programy polityki zdrowotnej w wybranych miastach na terenie Polski.
Czemu służą programy polityki zdrowotnej?
Programy polityki zdrowotnej mają bezpośredni wpływ na zdrowie społeczności, ponieważ pozwalają na wcześniejsze wykrycie chorób, eliminację czynników ryzyka oraz kształtowanie świadomości zdrowotnej i nawyków, których wdrożenie zmniejsza zachorowalność na wiele chorób.
W przeciwieństwie do leczenia profilaktyka bardzo często okazuje się rozwiązaniem prostszym w zastosowaniu, tańszym i łatwiej dostępnym. Dlatego w interesie każdej JST leży, aby działania prozdrowotne były prowadzone na możliwie najszerszą skalę.
Sam program polityki zdrowotnej to zaplanowane, kompleksowe działania z zakresu profilaktyki, promocji zdrowia lub wczesnego wykrywania chorób, których celem jest poprawa stanu zdrowia określonej grupy odbiorców. Stwarza on możliwość dopasowania diagnostyki i świadczeń opieki zdrowotnej do konkretnych potrzeb społeczności.
Jednocześnie wiele programów polityki zdrowotnej realizowanych na poziomie samorządowym (gminy, powiatu lub województwa) może liczyć na otrzymanie finansowania ze środków publicznych, z Narodowego Funduszu Zdrowia lub nawet budżetu unijnego.
Nasze wsparcie daje Ci pewność, że program, który organizujesz, nie tylko jest zgodny z wymaganiami formalnoprawnymi, ale odpowiada na potrzeby ludzi. Zajmiemy się analizą potrzeb, sporządzeniem projektu dokumentu, a także realizacją programu, jego ewaluację i rozliczenie.
Poznaj popularne programy profilaktyczne
Programy zdrowotne wdrażane na obszarze poszczególnych województw mogą wyróżniać się odmienną specyfiką w zależności od potrzeb lokalnej społeczności. Zobacz, jakie przykładowe plany mogą liczyć na pozytywne rozpatrzenie i aprobującą opinię AOTMiT.
Program szczepień profilaktycznych przeciwko grypie
W sezonie grypowym liczba nowych zakażeń sięga setek tysięcy nowych przypadków. Jednocześnie grypa jest chorobą, której nie należy bagatelizować. Jej powikłania obejmują między innymi zapalenie oskrzeli i płuc, zapalenie mięśnia sercowego, a nawet zapalenie mózgu i opon mózgowo-rdzeniowych
Celem programu profilaktycznego przeciwko grypie ma na celu zwiększenie odporności osobniczej na zakażenia wirusem grypy oraz spadek liczby zachorowań na grypę, a także zmniejszenie ryzyka powikłań pogrypowych. Z reguły są one prowadzone dla populacji w wieku 65+, ponieważ są to osoby szczególnie mocno narażone na skutki uboczne grypy.
Z reguły szczepienia przeciwko grypie przeprowadza się w okresie od września do grudnia danego roku. W tym celu wykorzystywane są najczęściej szczepionki czterowalentne rekomendowane przez WHO i dopuszczone do obrotu na terenie Polski.
Dodatkowo profilaktyka grypy obejmuje działania informacyjne, promocyjne i edukacyjne, których celem jest zwiększenie świadomości uczestników programu
Profilaktyka raka piersi
Rak piersi to najczęściej występujący nowotwór złośliwy u kobiet. Liczbę nowych zachorowań w ciągu roku szacuje się na 20 do 25 tysięcy. Obecne metody diagnostyczne i terapeutyczne pozwalają na skuteczne leczenie nawet 98% zachorowań pod warunkiem, że guz zostanie wykryty na wczesnym stadium rozwoju.
W Polsce dla kobiet w wieku od 45 do 74 lat dużą popularnością cieszą się badania mammograficzne. Można je przeprowadzić zarówno w wybranych placówkach stacjonarnie, jak i w mobilnym mammobusie, który przyjeżdża do miejscowości w całej Polsce.
Mammografia jest radiologiczną metodą badania piersi. Promieniowanie rentgenowskie uwidacznia zmiany nowotworowe, pozwalając na wdrożenie mniej inwazyjnych metod leczenia.
Program profilaktyki zakażeń wirusem brodawczaka ludzkiego (HPV)
Rak szyjki macicy jest jednym z najczęściej występujących nowotworów u kobiet. Wykryty na wczesnym stadium jest wyleczalny w 99% przypadków. Programy profilaktyczne w tym kierunku są przewidziane dla kobiet w wieku od 25 do 64 lat, które w ciągu ostatnich 3 lat nie miały wykonywanego przesiewowego badania cytologicznego.
Tradycyjny schemat profilaktyczny przewiduje klasyczną cytologię, którą można przeprowadzić do 3 lata. Nowy schemat uwzględnia badanie profilaktyczne do 5 lat. Polega na wykonaniu testu HPV HR z genotypowaniem, który wykrywa DNA lub RNA wirusa brodawczaka ludzkiego (HPV) o wysokim ryzyku onkogennym w wymazie z szyjki macicy. W przypadku pozytywnego wyniku testu HPV HR dodatkowo z tego samego materiału przeprowadza się cytologię na podłożu płynnym.
Program profilaktyki i wczesnego wykrywania nadwagi i otyłości wśród dzieci
Otyłość staje się coraz poważniejszym problemem wśród dzieci i młodzieży. Jej rozwój może przełożyć się na poważne problemy zdrowotne jak incydenty kardiologiczne lub zespół metaboliczny i cukrzyca. Celem działań profilaktycznych jest w tym przypadku przede wszystkim zapobieganie i wczesne wykrywanie nadwagi i otyłości.
Te programy zdrowotne pomagają też zwiększać świadomość i poszerzać wiedzę w zakresie zdrowych nawyków żywieniowych oraz profilaktyki nadmiernej masy ciała. Składają się zazwyczaj z takich elementów jak:
- regularne badania antropometryczne (waga, wzrost i wskaźnik BMI),
- monitorowanie parametru ciśnienia tętniczego krwi,
- edukacja w zakresie diety i roli aktywności fizycznej.
Program profilaktyki i wczesnego wykrywania nowotworów jelita grubego
Rak jelita grubego zajmuje trzecie miejsce, jeśli chodzi o częstotliwość występowania nowotworów złośliwych w Polsce. Rocznie diagnozuje się około 20 tysięcy nowych przypadków, a zachorowalność na raka jelita grubego stale rośnie.
Program badań przesiewowych w kierunku raka jelita grubego jest przeznaczony dla osób w wieku od 50 do 65 lat (lub 40–49 lat, jeśli u krewnego 1. stopnia stwierdzono raka jelita grubego), które nie miały przeprowadzanej kolonoskopii w ciągu ostatnich 10 lat. W ograniczonym stopniu z badań mogą skorzystać również osoby młodsze, jeśli występują u nich określone czynniki ryzyka.
Programy profilaktyczne w tym zakresie obejmują przede wszystkim wykrywanie zmian o charakterze nowotworowym i usuwanie niewielkich polipów. Lekarz może także przekazać pobrany materiał do badania histopatologicznego celem oceny zezłośliwienia zmiany.
Program polityki zdrowotnej w zakresie rehabilitacji leczniczej
Programy w zakresie rehabilitacji medycznej mają na celu zahamowanie lub ograniczenie skutków procesów chorobowych dotyczących schorzeń oraz urazów układu kostno-stawowego, mięśniowego i tkanki łącznej wraz z dolegliwościami bólowymi kręgosłupa. Najczęściej są one adresowane do osób pełnoletnich niezależnie od wieku. Mogą obejmować takie świadczenia jak:
- konsultacje lekarskie lub fizjoterapeutyczne,
- zajęcia terapeutyczne (np. terapia manualna, fizykoterapia, warsztaty dietetyczne),
- zajęcia rekreacyjno-sportowe,
- kampania informacyjno-edukacyjna.
Program polityki zdrowotnej w przedmiocie działań edukacyjnych dla przyszłych rodziców
Programy polityki zdrowotnej skierowane do przyszłych rodziców mają na celu przede wszystkim zwiększyć świadomość i nauczyć umiejętności związanych z ciążą, porodem i opieką nad noworodkiem. Ich tematyka oscyluje wokół fizjologi ciąży, edukacji przedporodowej, aktywności fizycznej, potrzebach nowonarodzonego dziecka oraz roli zdrowego odżywiania.
Program profilaktyki boreliozy
Borelioza jest jedną z tzw. chorób odkleszczowych przenoszonych przez niektóre gatunki kleszczy. Ryzyko zakażenia boreliozą kształtuje się na zróżnicowanym poziomie w poszczególnych latach. Jest jednak szczególnie wysokie na terenach zielonych, podmokłych i wiejskich.
Osoba zakażona krętkami z gatunku Borrelia burgdorferi przez długi czas może nie odczuwać żadnych objawów. Jest to jednak poważna choroba postępująca, która z czasem może dawać o sobie znać pod postacią objawów grypopodobnych, mięśniowo-stawowych, neurologicznych oraz kardiologicznych.
Programy profilaktyczne w kierunku boreliozy dotyczą przede wszystkim zwiększenia dostępności testów diagnostycznych oraz edukacji w zakresie unikania zarażenia i rozpoznawania wstępnych objawów.
Program profilaktyki cukrzycy typu 2
W Polsce na cukrzycę choruje ponad 3 miliony osób, z czego zdecydowana większość stanowią przypadku cukrzycy typu 2. Profilaktyka cukrzycy typu 2 w dużej mierze polega na modyfikacji stylu życia. Dlatego kluczowe znaczenie ma zwiększenie świadomości pacjentów w przedmiocie:
- zmian żywieniowych,
- utrzymania prawidłowej masy ciała,
- roli aktywności fizycznej,
- znaczenia regularnych pomiarów antropometrycznych i biochemicznych (przede wszystkim poziom glukozy, glikemia na czczo).
Nie wiesz, który program zdrowotny wybrać – możemy Ci pomóc
Pomagamy w doborze programów zdrowotnych dla jednostek samorządu terytorialnego z uwzględnieniem lokalnych preferencji i danych epidemiologicznych. Prezentujemy gotowe scenariusze i rozwiązania, które mają największą szansę na otrzymanie pozytywnej opinii Agencji Oceny Technologii Medycznych i Taryfikacji.
W przypadku wydania przez AOTMiT opinii warunkowej, wprowadzamy niezbędne zmiany w programie tak, aby zaadaptować go do wymagań formalnych.
Jak wygląda proces przyjmowania programów zdrowotnych przez samorząd terytorialny?
Podjęcie decyzji o utworzeniu programu zdrowotnego to dopiero początek długiej, administracyjnej drogi. Samorządowe programy polityki zdrowotnej muszą być zgodne z priorytetami określonymi w Regionalnych Politykach Zdrowotnych. Projekt jest poddawany do zaopiniowania Prezesowi AOTMiT.
Po wydaniu pozytywnej opinii program zdrowotny jest uchwalany i odbywa się konkurs ofert. Ma on na celu wyłonienie realizatorów świadczeń opieki zdrowotnej i podpisanie z nimi umów.
Realizacja programu powinna odbywać się zgodnie z przyjętymi założeniami i harmonogramem. Aby adresaci programu mogli z niego korzystać, równolegle z samym programem realizowane są działania reklamowe i udostępniane materiały informacyjne, które mają zwiększyć świadomość.
Bardzo ważne jest, aby na etapie realizacji programu gromadzone były dane pozwalające na ewaluację wyników i opłacalności działań. W związku z tym podmiot świadczący usługi powinien dysponować infrastrukturą pozwalającą na monitorowanie skuteczności swoich działań (np. liczba przyjmowanych pacjentów z uwzględnieniem wieku i płci).
W zależności od harmonogramu, charakteru i sposobu finansowania program musi być odpowiednio rozliczony. Organizator musi także liczyć się z kontrolą wydatkowania środków finansowych.
Wsparcie w realizacji programów zdrowotnych dla jednostek samorządu terytorialnego – poznaj Cogito Med
Cogito Med to zespół ekspertów, z wieloletnim doświadczeniem w organizacji, obsłudze i realizacji programów zdrowotnych. Łączymy wysoko wykwalifikowany personel medyczny, techniczny i administracyjny, dostarczając kompleksową obsługę programów zdrowotnych dla jednostek samorządu terytorialnego. Powierz nam wszystkie etapy tworzenia i realizacji programu zdrowotnego:
- analizę sytuacji zdrowotnej populacji,
- wyznaczenie celów i odbiorców,
- dobór narzędzi i działań,
- wskazanie mierników sukcesu,
- przygotowanie dokumentacji formalnej,
- pozyskanie dofinansowania na realizację programu,
- rozliczenie wydatków związanych z realizowanym programem zdrowotnym.
Przygotowujemy wnioski o dofinansowanie, opracowujemy budżet, harmonogram działania i pozostałą dokumentację. Pomagamy również przygotować się realizatorowi do audytu w zakresie świadczeń finansowanych ze środków publicznych.
Zaufaj naszemu doświadczeniu. Zadbaj o zdrowie społeczności dzięki wsparciu Cogito Med. Współpracujemy z różnymi JST niezależnie od liczby mieszkańców.
Najczęstsze pytania i odpowiedzi (FAQ):
Q: Co to są programy zdrowotne?
A: Programy zdrowotne to zespół zaplanowanych i zamierzonych działań z zakresu opieki zdrowotnej. Umożliwiają one wykrywanie i realizowanie określonych potrzeb zdrowotnych, mając na celu poprawę stanu zdrowia określonej grupy świadczeniobiorców. Finansowane ze środków publicznych pozwalają odpowiedzieć na potrzeby lokalnej społeczności.
Q: Kto opracowuje programy zdrowotne?
A: Programy polityki zdrowotnej uchwalane są na kilku poziomach. Oprócz poziomu krajowego powstają również na poziomie jednostek samorządu terytorialnego. Tworzą je gminy, powiaty i województwa. Programy lokalne pozwalają odpowiedzieć na potrzeby danej społeczności.
Q: Kto może skorzystać z programu profilaktycznego ChUK?
A: Z profilaktyki ChUK mogą skorzystać osoby w wieku od 35 do 65 lat, które nie mają cukrzycy, przewlekłej choroby nerek, rodzinnej hipercholesterolemii ani wybranych chorób układu krążenia. Profilaktyka ChUK przysługuje raz na 5 lat. Nie mogą wziąć w niej udział osoby, które w ciągu ostatnich 12 miesięcy korzystały z programu Moje Zdrowie.
Q: Jakie są rodzaje profilaktyki?
A: Wyróżnia się trzy rodzaje profilaktyki – wczesną, wtórną i trzeciorzędową. Każda z nich ma znaczenie ma innym etapie. Profilaktyka wczesna eliminuje czynniki ryzyka, które mogą doprowadzić do zachorowania. Profilaktyka wtórna służy do wczesnego wykrywania schorzeń. Profilaktyka trzeciorzędowa ogranicza powikłania i minimalizuje ryzyko nawrotów choroby.
Q: Jakie badania w ramach profilaktyki warto wykonać?
A: Badania profilaktyczne powinny być dopasowane do potrzeb danej osoby i występujących w jej przypadku czynników ryzyka. Warto w tym zakresie skonsultować się z lekarzem POZ, który doradzi dalsze postępowanie.
Q: Kogo dotyczy program ``Moje Zdrowie``?
A: Program „Moje Zdrowie” jest przeznaczony dla wszystkich osób powyżej 20 roku życia, które posiadają ubezpieczenie NFZ. Obejmuje podstawowe badania laboratoryjne, a w przypadku pacjentów w wieku 50+ również diagnostykę rozszerzoną. Dodatkowo w ramach programu „Moje Zdrowie” można otrzymać poradę dotyczącą stylu życia, zdrowia psychicznego i szczepień.
Q: Czy do udziału w badaniach profilaktycznych niezbędne jest skierowanie?
A: W większości przypadków adresaci mogą wziąć udział w badaniach profilaktycznych bez skierowania od lekarza. Wystarczy mieć przy sobie jedynie dokument tożsamości. Wyjątkiem są badania prenatalne dotyczące wad rozwojowych. W tym przypadku skierowanie wydaje lekarz prowadzący ciążę i musi oznaczyć w nim wiek ciąży określony w tygodniach.